ΠΑΤΡΙΔΟΓΝΩΣΙΑ

Από που πήραν το όνομα τους οι δήμοι των νοτίων προαστίων

Αρχαίοι ήρωες, γενναία λιοντάρια, Αρβανίτες οπλαρχηγοί και Μικρασιάτες πρόσφυγες. Οι ‘νονοί’ των νοτίων προαστίων είναι πολλοί και εντελώς διαφορετικοί μεταξύ τους.

Η εντελώς αναμενόμενη ονομασία

Η λίμνη της Βουλιαγμένης, που δημιουργήθηκε από καθίζηση του εδάφους και έχει ιδιαίτερα μεγάλο βάθος, ήταν ο λόγος που ονομάστηκε έτσι η ευρύτερη περιοχή της Βουλιαγμένης. Ναι, όντως δεν χρειάζεται να είσαι ακριβώς ο Ηρακλής Πουαρό για να βρεις την απάντηση σε αυτό.

Η περίπου αναμενόμενη ονομασία

Το υφάλμυρο (βλέπε γλυφό) νερό των πηγαδιών που υπήρχαν μέχρι πρότινος στην Γλυφάδα είναι η αιτία που ονομάστηκε έτσι. Αν και ίσως να είχε ενδιαφέρον αν είχε κρατήσει το ‘ψαρίσιο’ παλιό της, καθώς στην αρχαιότητα ονομαζόταν δήμος της Αιξωνής και ήταν γνωστή για την Αιξωνική Τρίγλη. Που, σε ΄απλά ελληνικά΄, είναι το μπαρμπούνι.

Με αγάπη από την αρχαιότητα

O Άλιμος (πατρίδα του ιστορικού Θουκυδίδη) είχε από την αρχαιότητα την ονομασία Αλιμούς και ανήκε στη Λεοντίδα φυλή που ονομάστηκε έτσι γιατί οι Έλληνες που προέρχονταν από αυτή ήταν -υποτίθεται- γενναίοι σαν λιοντάρια. Ενώ συγκεκριμένα το Καλαμάκι πήρε το όνομα του από το μεγάλο καλαμιώνα που υπήρχε κάποτε εκεί και ο λόφος Πανί από τον θεό Πάνα.  Ίδια περίπου είναι και η ιστορία του Φαλήρου που τον βάφτισε ο τοπικός ήρωας Φάληρος, γιος του Άλκωνα και εγγονός του βασιλιά της Αθήνας Ερεχθέα. Και όταν λέμε ήρωας, το εννοούμε, αφού το παλικάρι πήρε μέρος σε κοτζάμ Αργοναυτική εκστρατεία.

Η πονεμένη ιστορία

Τα πράγματα με την Αργυρούπολη είναι απλά και ξεκάθαρα. Ιδρύθηκε από Πόντιους πρόσφυγες από την Αργυρούπολη του Πόντου που ήρθαν και εγκαταστάθηκαν εδώ μετά από τον διωγμό που υπέστησαν από τους Τούρκους την περίοδο 1918 – 1926. Εξίσου ‘δυσάρεστη’ είναι η προέλευση του ονόματος του Ελληνικού που μέχρι τις αρχές του 20ου αιώνα λεγόταν Λοιμικό, εξαιτίας του λοιμοκαθαρτηρίου που υπήρχε εκεί.  Μια ονομασία που την άλλαξαν οι κάτοικοι για να ακούγεται πιο ωραία στα αυτιά.  Συγκεκριμένα τα Σούρμενα, στα βόρεια του δήμου, πήραν το όνομα τους από πρόσφυγες από την Σούρμενα του Πόντου που εγκαταστάθηκαν εδώ μετά την Μικρασιατική καταστροφή.

Ο άγνωστος Χ

Η ιστορία της Βούλας είναι λίγο πολύ γνωστή, καθώς από την αρχαιότητα μέχρι και τις πρώτες δεκαετίες του 20ου αιώνα ήταν απλά μέρος ενός μοναστηριακού τσιφλικιού με έδρα τη Βάρη. Αλλά πουθενά δεν φαίνεται γιατί ονομάστηκε καταρχάς έτσι.

Ο Αρβανίτικος παράγοντας

Η Βάρη, που στην αρχαιότητα ήταν μέρος του δήμου του Αναργυρούντος (σ.σ. από το αρχαίο φυτό ανάγυρος-τον σημερινό φλόμο) οφείλει κατά πάσα πιθανότητα το όνομα της στην αρβανίτικη ρίζα varr, που σημαίνει τάφος-μνήμα. Κάτι που επιβεβαιώνεται από τις ανασκαφές που αποκάλυψαν πολλά οργανωμένα νεκροταφεία στην περιοχή. Ενώ και η Βάρκιζα, όπως και οποιαδήποτε άλλη περιοχή της Αθήνας έχει την κατάληξη –ζα (σ.σ. ένα μόριο που όταν προστίθεται στο τέλος της λέξης δίνει την έννοια τού μικρότερου), μετονομάστηκε έτσι από τους Αρβανίτες που ήρθαν τον μεσαίωνα στην Αττική από τους φεουδάρχες για να καλλιεργούν τα κτήματα τους.